Văn hóa Nghệ An

Đất nước xứ Nghệ

 Hải Triều, tên thật là Nguyễn Khoa Văn, còn có bút danh khác là Xích Nam Tử, sinh ngày1 tháng 10 năm 1908 - mất ngày 6 tháng 8 năm 1954, quê ở xã An Cựu, thành phố Huế. Năm 1927, ông tham gia Đảng Tân Việt, rồi được kết nạp vào Đảng Cộng sản(tháng 6 năm 1930). Tháng 8-1930, ông được cử vào công tác ở Thành uỷ Sài Gòn - Chợ Lớn.
Phan Bội Châu, trước có tên là Phan Văn San, hiệu là Sào Nam, sinh ngày 26 tháng 12 năm 1867, quê làng Đan Nhiệm (nay thuộc xã Xuân Hoà, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An). Thân sinh là nhà nho Phan Văn Phổ, thân mẫu là Nguyễn Thị Nhàn. Phan Bội Châu mất ngày 29 tháng 10 năm 1940 tại Huế, nơi bị thực dân Pháp quản thúc cuối đời.
Ở xã Bích Triều (nay xã Thanh Xuân), huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An có một gia tộc nổi tiếng - gia tộc Trần Hưng. Gia tộc Trần Hưng có nguồn gốc từ đất Bắc, đến định cư vùng bắc huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh và nam huyện Thanh Chương, Nghệ An từ thời Hậu Trần. Đến thế kỷ XVII, dòng họ Trần Hưng nổi lên với những nhân vật có tầm vóc lịch sử: Trần Văn Cảnh, Trần Hưng Học, Trần Hưng Nhượng và Trần Hưng Thi. Tên tuổi của các vị không chỉ là niềm tự hào của gia…
Trong “Thanh Chương huyện chí”, khi nhận xét về địa thế huyện ta, Tiến sĩ Bùi Dương Lịch cho là đất tứ tắc. Không biết khi nói “tứ tắc”, quan đốc học họ Bùi còn có ngụ ‎‎ý‎ gì khác nữa không, nhưng cái tắc về đường đi lại, giao lưu ra bốn phương thì đã rõ mười mươi. Thuở ấy, từ huyện đường Thanh Chương, muốn xuôi Vinh hoặc “ngược Lường”, chỉ có cách duy nhất là đi đò, nếu không đi đò dọc thì cũng phải qua đò ngang rồi mới theo đường bộ mà đi. Đã “qua…
Người xứ khác nói tiếng Nghệ nghe như :”Rìu chém đá,rạ (rựa ) chém đe”, nghĩa là nó vừa nặng nề, vừa trọ trẹ và đặc biệt là rất khó nghe . Thế nhưng chúng ta chưa thể thống kê đã có biết bao nhiêu công trình khoa học nghiên cứu về phương ngữ Nghệ Tĩnh, từ khoá luận tốt nghiệp của sinh viên đến những công trình có qui mô cấp nhà nước .
 Ngoài nổi tiếng đá đỏ một thời, Quỳ Châu còn nổi tiếng có truyền thống sản xuất hương trầm không kém. Dịp cuối năm, người người sản xuất, nhà nhà sản xuất, và  dòng người bắt đầu từ khắp nơi đổ về miền tây xứ Nghệ để thu mua, rồi đem hương trầm về xuôi tung ra thị trường phục vụ người dân trong những ngày tết Nguyên đán.
                    Thuỷ tín Hoan nam biên ải tráng                                  Bất tri khống địa kỷ trùng quan…" Ấy là hai câu mở đầu bài thơ “Phú Nghĩa sơn hành vũ trung, tác” của Hiệp trấn Bùi Huy Bích (BHB).
(VHNA): Xứ Nghệ tự hào là một cái nôi của hát Ca trù - di sản phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp theo xác định của UNESCO. Cổ Đạm(Nghi Xuân - Hà Tĩnh đã nổi tiếng với tư cách là nơi phát tích của Ca trù. Nguyễn Công Trứ  cũng là một người Nghệ đã trở thành nghệ sỹ tài danh muôn đời vì đã làm cho Ca trù sang trọng và sáng láng trí tuệ trong không gian thẩm mỹ tinh tế và thăng hoa. Thế nhưng không phải đã có nhiều người có được những hiểu biết cơ bản về nó. VHNA…
                                                                                     …Ai ơi cà xứ Nghệ                                                                                      Càng mặn lại càng giòn                                                                                     Nước chè xanh xứ Nghệ                                                                                 Càng chát lại càng ngon…                                                                                                     Huy Cận

Tìm kiếm


Thống kê truy cập

113647682
Hôm nay
Hôm qua
Tuần này
Tuần qua
Tháng này
Tháng qua
Tất cả
19544
30750
295907
33410143
451820
2267728
113647682

IP của bạn: 3.222.251.91
2023-02-09 12:30