Sáng ngày 02/4/2026 (tức ngày 15/2 năm Bính Ngọ), UBND xã Quan Thành đã long trọng khai mạc Lễ hội Đền - Chùa Gám năm 2026.

Toàn cảnh nghi thức rước ngựa tại lễ hội

Về dự lễ có các ông: Hoàng Nghĩa Hiếu - Phó Bí thư Thường trực tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh, Nguyễn Văn Đệ - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Nguyễn Viết Hưng - Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh, Giám đốc sở Nội vụ; đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, đoàn thể cấp tỉnh; lãnh đạo Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ xã Quan Thành cùng đông đảo Nhân dân và du khách.

Cùng dự có Đại đức Thích Tuệ Minh - Trụ trì Chùa Chí Linh cùng chư tôn đức tăng ni và đông đảo phật tử gần xa.

Đại biểu và Nhân dân tham dự lễ khai mạc

Đền - Chùa Gám nằm trong quần thể khu du lịch tâm linh sinh thái rú Gám - một trong những công trình tín ngưỡng tôn giáo mang tính độc đáo. Di tích còn có tên gọi là Đền - chùa Xuân Nguyên vì hiện nay di tích thuộc làng Xuân Nguyên, xã Quan Thành. Ngoài ra, di tích đền Gám được xem là lớn nhất vùng Kẻ Gám nên còn có tên gọi là đền Cả, còn chùa Gám có tên chữ là Chí Linh Tự.

Lễ đại tế tại đền

Đền Gám được Nhân dân xây dựng vào giai đoạn cuối thời Lê đầu thời Nguyễn, là nơi thờ các vị nhân thần, nhiên thần có công “Hộ quốc tý dân” như: Cao Sơn, Cao Các, Sát hải Đại vương Hoàng Tá Thốn, Uy Minh Vương Lý Nhật Quang, Tứ vị Thánh nương... Chùa Gám là công trình kiến trúc tôn giáo, được Nhân dân xây dựng để thờ Phật Thích ca mâu ni, Tam Thế, Quan thế âm. Từ khi xây dựng đến nay, di tích đã gắn bó với đời sống văn hóa tâm linh của Nhân dân làng Xuân Nguyên. Hàng năm, từ ngày 13-15/2 âm lịch, địa phương tổ chức lễ hội truyền thống, nhằm giáo dục tinh thần yêu nước, góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị tốt đẹp của quê hương, đồng thời đáp ứng nhu cầu về đời sống văn hóa tâm linh của Nhân dân và du khách thập phương.

Lãnh đạo Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và các đại biểu dâng hương tưởng niệm

Lễ hội Đền - chùa Gám năm 2026 diễn ra từ ngày 30/3 đến 2/4/2026 (tức 12–15/2 âm lịch), gồm hai phần chính. Phần lễ bắt đầu với lễ khai quang (30/3), tiếp đó là lễ rước chân hương, lễ yết cáo (01/4) và các nghi lễ trọng tâm trong ngày 02/4 như rước ngựa, khai mạc, dâng hương, đại tế, cầu an và lễ tạ.

Nghi thức rước ngựa trong buổi khai mạc

Đan xen với phần lễ là phần hội gắn liền với Đại hội TDTT xã Quan Thành với nhiều hoạt động văn hóa thể thao và trò chơi dân gian đặc sắc, được tổ chức liên tục từ ngày 30/3 đến ngày 01/4, như: bóng chuyền nam - nữ, kéo co, đẩy gậy, cờ thẻ, biểu diễn võ thuật, giao lưu trống tế, giao lưu các Câu lạc bộ dân ca Ví, Giặm, Tuồng, Chèo…

Giải bóng chuyền thu hút các cầu thủ và ngoại binh có chất lượng cao

Trong đó, đáng chú ý là hoạt động giao lưu đánh trống tế. Năm nay, chương trình giao lưu trống tế thu hút sự tham gia của 10 đội trống tế của nhiều dòng họ đến từ các xã Quan Thành, Đông Thành, Giai Lạc, Yên Thành... Với sự chuẩn bị công phu, các đội trống đã mang đến những màn trình diễn đặc sắc, thể hiện sự uy nghiêm, trang trọng của nghi lễ thờ cúng, góp phần làm nổi bật không khí linh thiêng của lễ hội. Điểm mới nổi bật của chương trình năm nay là sự tham gia của lực lượng thiếu niên, nhi đồng trong các câu lạc bộ trống tế. Hình ảnh những em nhỏ biểu diễn thuần thục các nhịp trống đã tạo ấn tượng sâu sắc, minh chứng cho sự kế thừa bền vững của loại hình nghệ thuật này. Đặc biệt, em Hồ Kim Chi, mới 8 tuổi, thành viên của đội trống xóm Liên Xuân, đã tự tin tham gia biểu diễn, góp phần làm nên nét tươi mới, sinh động cho không gian lễ hội.

Em Hồ Kim Chi biểu diễn trống tế tại lễ hội

Đêm tuồng cổ tại Lễ hội Đền Chùa Gám cũng gây ấn tượng mạnh với sự tham gia của các nghệ nhân đến từ nhiều địa phương đã tạo nên sức sống mới cho phong trào tuồng cổ, góp phần lan tỏa giá trị truyền thống trong đời sống cộng đồng.

Đêm diễn mở đầu bằng màn sử thi “Đền Chùa Gám - bản trường ca bất hủ” do các nghệ nhân và thành viên Câu lạc bộ Tuồng Bắc Thành, Trung Thành thể hiện. Với âm hưởng hào sảng, kết hợp lời ca, động tác biểu diễn đặc trưng của tuồng cổ, tiết mục đã tái hiện chiều sâu lịch sử, văn hóa của di tích Đền - Chùa Gám, khơi dậy niềm tự hào về quê hương Quan Thành giàu truyền thống.

Đêm diễn tuồng cổ mang đến nhiều cung bậc cảm xúc, nhận được sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả

Điểm nhấn của đêm diễn là vở tuồng cổ “Phạm Công Cúc Hoa” do Câu lạc bộ tuồng Xuân Thành biểu diễn. Với lối diễn xuất ước lệ, hóa trang đặc trưng cùng tiếng trống chầu dồn dập, vở diễn đã khắc họa sinh động những giá trị nhân văn sâu sắc về tình nghĩa vợ chồng, lòng thủy chung son sắt. Sự nhập vai của các nghệ nhân cùng cách thể hiện tròn vai đã mang đến nhiều cung bậc cảm xúc, nhận được sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả.

Ngoài ra, các trò chơi dân gian như, đẩy gậy, kéo co, bịt mắt bắt vịt… cũng thu hút đông đảo Nhân dân và du khách đến xem và cổ vũ.

 Các trò chơi dân gian như, đẩy gậy, kéo co, bịt mắt bắt vịt… thu hút đông đảo Nhân dân và du khách đến xem và cổ vũ

Lễ hội Đền - chùa Gám từ lâu đã được xem là một trong những lễ hội truyền thống mang đậm dấu ấn riêng của vùng đất Yên Thành (cũ). Sức hấp dẫn của lễ hội không chỉ bắt nguồn từ không gian linh thiêng nơi cửa đền, cửa chùa, nơi gửi gắm niềm tin tâm linh của người dân, mà còn lan tỏa qua chuỗi hoạt động văn hóa, thể thao phong phú, đậm đà bản sắc của vùng quê lúa.

Không chỉ là dịp để Nhân dân và du khách thập phương dâng hương, tưởng nhớ các vị tiền nhân có công với dân với nước, cầu mong quốc thái dân an, mùa màng bội thu, lễ hội còn góp phần gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, tăng cường tình đoàn kết cộng đồng, đồng thời quảng bá hình ảnh quê hương Quan Thành giàu truyền thống lịch sử, văn hóa đến với bạn bè gần xa./.