Sáng ngày 18/3/2026 (tức ngày 30 tháng Giêng năm Bính Ngọ), tại Di tích Quốc gia đặc biệt Đền thờ và Lăng mộ Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí (xã Đông Lộc, tỉnh Nghệ An), UBND xã Đông Lộc đã long trọng tổ chức lễ hội đền thờ Nguyễn Xí năm 2026.

Chương trình văn nghệ chào mừng

Dự lễ khai mạc có các ông: Bùi Công Vinh - Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Nguyễn Tiến Dũng - Phó Giám đốc Sở Tài chính; Đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành tỉnh Nghệ An, Ban Quản lý di tích, Trung tâm Văn hóa tỉnh; lãnh đạo xã Đông Lộc cùng con cháu hậu duệ dòng họ Nguyễn Đình và đông đảo Nhân dân trong và ngoài địa phương. 

Các đại biểu tham dự lễ hội

Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí sinh năm Đinh Sửu (1397) tại làng Thượng Xá, huyện Chân Phúc (nay là xã Đông Lộc, tỉnh Nghệ An). Ông là một trong những danh tướng kiệt xuất của lịch sử dân tộc, đệ nhất khai quốc công thần triều Hậu Lê, có vai trò đặc biệt quan trọng trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn chống quân Minh xâm lược ở thế kỷ XV.

Với tài thao lược, lòng trung quân ái quốc và tinh thần quả cảm, Nguyễn Xí đã cùng Lê Lợi và các tướng lĩnh nghĩa quân lập nên nhiều chiến công hiển hách, góp phần quyết định vào thắng lợi của cuộc khởi nghĩa, giành lại độc lập cho đất nước. Sau khi triều Hậu Lê được thành lập, ông tiếp tục giữ vai trò trọng yếu trong triều chính, là đại thần phò tá đắc lực cho bốn đời vua Hậu Lê, có nhiều đóng góp quan trọng trong việc củng cố chính quyền, giữ vững kỷ cương và ổn định xã hội.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bùi Công Vinh dâng hương tưởng niệm

Không chỉ là nhà quân sự, chính trị lỗi lạc, Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí còn có nhiều đóng góp to lớn trong việc khai khẩn đất đai, hình thành và phát triển nhiều làng xã tại khu vực đồng bằng Bắc Bộ cũng như vùng Nghi Lộc, Cửa Lò ngày nay, để lại dấu ấn sâu đậm trong tiến trình phát triển kinh tế, xã hội của nhiều địa phương.

Với những công lao to lớn và hiển hách, sau khi qua đời, Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí được triều đình lập đền thờ theo chế độ “Quốc tạo, quốc tế”, được phong Thượng thượng đẳng tôn thần, trở thành nhân vật lịch sử tiêu biểu được Nhân dân nhiều vùng tôn kính, thờ phụng.

Ghi nhận những giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa và kiến trúc của di tích, ngày 31/12/2020, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Quyết định số 2280/QĐ-TTg, chính thức xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt đối với Đền thờ và Lăng mộ Nguyễn Xí.

Lễ hội Đền thờ Nguyễn Xí năm 2026 được tổ chức trang trọng trong 3 ngày, từ 17 đến 19/3, thu hút đông đảo nhân dân và du khách thập phương về tham dự, dâng hương tưởng niệm và tri ân công lao to lớn của vị danh tướng kiệt xuất.

Lễ rước của các dòng họ trong lễ hội

Lễ hội được tổ chức với hai phần chính gồm phần lễ và phần hội, đan xen hài hòa giữa yếu tố tâm linh và sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Phần lễ diễn ra trang nghiêm với đầy đủ các nghi thức truyền thống như: lễ khai quang, lễ rước, lễ yết cáo, lễ dâng hương, lễ tham tế, lễ đại tế và lễ tạ. Mỗi nghi lễ đều được chuẩn bị công phu, thể hiện lòng thành kính, biết ơn sâu sắc của Nhân dân đối với tiền nhân, đồng thời góp phần gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc. 

Thi đấu bóng chuyền nam tại lễ hội

Bên cạnh đó, phần hội diễn ra sôi nổi với nhiều hoạt động phong phú, hấp dẫn, tạo không khí vui tươi, phấn khởi. Nổi bật là giải thi đấu bóng chuyền nam, thu hút sự tham gia của các đội đến từ nhiều địa phương; triển lãm ảnh giới thiệu về lịch sử, văn hóa và con người quê hương; các trò chơi, môn thể thao dân gian truyền thống như bóng chuyền, kéo co, đẩy gậy, nhảy bao bố… Tất cả đã góp phần tạo nên một mùa lễ hội giàu ý nghĩa, vừa linh thiêng, vừa đậm đà bản sắc văn hóa dân gian.

Lễ tế tại khu mộ Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí. Ảnh: Hồ Đình Chiến

Lễ yết cáo

Trước đó, vào ngày 29 tháng Giêng âm lịch, tại Đền thờ Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí đã diễn ra lễ rước từ đền thờ đến khu mộ Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí và lễ yết cáo theo nghi thức truyền thống, nhằm cáo yết với anh linh tiền nhân về việc tổ chức lễ hội, đồng thời cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, đời sống nhân dân bình an, ấm no./.