Góc nhìn văn hóa

Ngày Gia đình Việt Nam: Tôn vinh, gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống

Ngày 28/6/2026 đánh dấu 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001-28/6/2026) - một dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt trong hành trình tôn vinh những giá trị tốt đẹp của gia đình Việt Nam. Với chủ đề "Gia đình hạnh phúc - Quốc gia thịnh vượng", Ngày Gia đình Việt Nam 2026 tiếp tục là cơ hội để nhìn nhận sâu sắc hơn vai trò của gia đình trong việc lưu giữ các giá trị văn hóa truyền thống và khẳng định vai trò của mỗi gia đình đối với sự phát triển chung của đất nước.

 

Áp phích chủ đề ngày Gia định Việt Nam 2026

 

          Trải qua hàng nghìn năm lịch sử, gia đình luôn là tế bào của xã hội, là nơi hình thành nhân cách, nuôi dưỡng tâm hồn, lưu giữ bản sắc văn hóa dân tộc và tạo dựng những giá trị nền tảng cho sự phát triển của quốc gia. Trong đời sống của mỗi con người, gia đình là môi trường xã hội đầu tiên và có ảnh hưởng sâu sắc nhất. Từ những lời ru của mẹ, những bài học của cha, sự yêu thương, đùm bọc của ông bà, anh chị em, mỗi cá nhân từng bước hình thành nhân cách, lối sống và hệ giá trị của mình. Đây là nơi hình thành và nuôi dưỡng các chuẩn mực đạo đức tốt đẹp như hiếu nghĩa, thủy chung, nhân ái, cần cù, hiếu học và tinh thần trách nhiệm.

          Không chỉ là nơi hình thành nhân cách, gia đình còn là môi trường quan trọng để bảo tồn và trao truyền các giá trị văn hóa dân tộc. Những phong tục, tập quán tốt đẹp như thờ cúng tổ tiên, sum họp ngày Tết, kính trên nhường dưới, uống nước nhớ nguồn... được duy trì chủ yếu thông qua đời sống gia đình. Chính từ những giá trị được trao truyền qua các thế hệ, bản sắc văn hóa Việt Nam được gìn giữ và phát huy trong suốt chiều dài lịch sử.

          Tiếp tục truyền thống cha ông, trong thời hiện đại, sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nhấn mạnh: “Rất quan tâm đến gia đình là đúng và nhiều gia đình cộng lại mới thành xã hội, xã hội tốt thì gia đình càng tốt. Gia đình tốt thì xã hội mới tốt. Hạt nhân của xã hội là gia đình”. (1)

          Tiếp theo lời dạy của Bác, ngày 28/6/2000, Bộ Chính trị đã ban hành Chỉ thị số 55-CT/TW về “tăng cường sự lãnh đạo của các cấp ủy đảng ở cơ sở đối với công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em”. Chỉ thị coi việc xây dựng gia đình bền vững, hạnh phúc là một mục tiêu quan trọng. Chỉ thị này cũng yêu cầu đề cao vai trò và trách nhiệm của gia đình, giúp đỡ và tạo điều kiện cần thiết để các gia đình thực hiện trách nhiệm đối với thế hệ trẻ, tạo môi trường lành mạnh cho sự phát triển của trẻ em.

          Sau chỉ thị 55 CT/ TW của Bộ Chính trị, ngày 4/5/2001, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Quyết định số 72/2001/QĐ-TTg lấy ngày 28/6 hàng năm làm Ngày Gia đình Việt Nam. Quyết định nhấn mạnh đến vai trò của gia đình cũng như những trách nhiệm của các cán bộ, ngành, các cấp và toàn thể xã hội xây dựng gia đình văn minh, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc, đẩy mạnh công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

          Từ ngày 28/6/2001 đến nay, Ngày Gia đình Việt Nam là ngày cả nước tôn vinh những giá trị tốt đẹp, cốt lõi của gia đình, nhắc nhở những giá trị truyền thống quý báu của cha ông ta từ ngàn xưa, yêu quê hương, yêu đất nước, yêu thương con người, đùm bọc, chở che cho nhau. Ngày Gia đình Việt Nam còn là ngày để người Việt Nam hướng về nguồn cội, hướng về gia đình, đề cao những tình cảm cao đẹp. Dù đi đâu, làm gì thì gia đình vẫn là nơi để nhớ về, yêu thương và trở về. Bên cạnh đó, ngày này cũng nhắc nhở về sự thủy chung, lòng son sắt của vợ chồng, sự sẻ chia và cùng nhau vượt qua những khó khăn trong cuộc sống.

          Nhận thức rõ vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của gia đình, trong những năm qua Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm sâu sắc đối với công tác gia đình, coi xây dựng gia đình là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược phát triển đất nước. Trong các kỳ Đại hội Đảng, Đảng ta luôn khẳng định vai trò nền tảng của gia đình trong sự phát triển xã hội. Việc xây dựng gia đình văn hóa, hạnh phúc, tiến bộ được xem là yếu tố then chốt để phát triển đất nước. Đại hội XIII của Đảng chỉ rõ cần tập trung “phát triển hệ giá trị gia đình Việt Nam trong thời kỳ mới” (2); “thực hiện các chuẩn mực văn hóa gia đình Việt Nam ấm no, hạnh phúc, tiến bộ và văn minh” (3). Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục đặt ra nhiệm vụ: “tích cực xây dựng gia đình Việt Nam tiến bộ, văn minh, ấm no, hạnh phúc” (4); “xây dựng và thực hiện đồng bộ hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới” (5). Đặc biệt, ngày 30/12/2021, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 2238/QĐ-TTg phê duyệt “Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam đến năm 2030”. Chiến lược xác định gia đình là tế bào của xã hội, môi trường quan trọng nuôi dưỡng, giáo dục nhân cách, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc; đồng thời nhấn mạnh xây dựng gia đình hạnh phúc là mục tiêu, động lực của phát triển bền vững. Cùng với đó, hệ thống pháp luật liên quan đến gia đình ngày càng được hoàn thiện, từ Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Bình đẳng giới, Luật Trẻ em đến Luật Phòng, chống bạo lực gia đình. Các chính sách an sinh xã hội, bảo vệ trẻ em, chăm sóc người cao tuổi, thúc đẩy bình đẳng giới cũng được triển khai đồng bộ nhằm tạo điều kiện để mỗi gia đình phát triển toàn diện.

          Dưới sự quan tâm của Đảng, Nhà nước trong những năm qua, nhiều phong trào, cuộc vận động đã góp phần lan tỏa các giá trị tốt đẹp của gia đình Việt Nam như: "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa", "Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch", "Ông bà, cha mẹ mẫu mực, con cháu thảo hiền", xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh... Qua đó, nhận thức của xã hội về vai trò của gia đình ngày càng được nâng cao, nhiều mô hình gia đình văn hóa tiêu biểu được nhân rộng. Những kết quả này cho thấy công tác gia đình đã có những chuyển biến tích cực. Điều kiện sống của các gia đình ngày càng được cải thiện; quyền của phụ nữ, trẻ em được bảo đảm tốt hơn; bình đẳng giới tiếp tục được thúc đẩy; đời sống văn hóa gia đình có nhiều tiến bộ; các giá trị yêu thương, chia sẻ, trách nhiệm tiếp tục được giữ gìn và phát huy.

          Ngày Gia đình Việt Nam (28/6) năm 2026 với chủ đề "Gia đình hạnh phúc, quốc gia thịnh vượng". Gia đình hạnh phúc là nền tảng của quốc gia hạnh phúc. Nhân dịp này, từ ngày 25-29/6, tại Trung tâm Hội nghị và Nhà khách tỉnh Khánh Hòa, Trung tâm Triển lãm văn hóa nghệ thuật Việt Nam (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Khánh Hòa cùng các tỉnh, thành phố Ninh Bình, Thanh Hóa, Đắk Lắk, Gia Lai, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Cà Mau và Hải Phòng… tổ chức "Ngày hội Gia đình Việt Nam năm 2026" với các hoạt động chính là: triển lãm, giao lưu văn hóa, nghệ thuật, giới thiệu những mô hình gia đình văn hóa tiêu biểu, tôn vinh nghề truyền thống và phát triển văn hóa đọc trong gia đình.

          Trong khuôn khổ ngày hội còn có nhiều chương trình giao lưu văn hóa, nghệ thuật đặc sắc được tổ chức xuyên suốt như: Lễ khai mạc Ngày hội Gia đình Việt Nam năm 2026 (lúc 15h30 ngày 25/6); Chương trình giao lưu nghệ thuật “Niềm vui gia đình” với các tiết mục ca, múa, nhạc, sân khấu, nghệ thuật đường phố, khiêu vũ và dân vũ ngày (26/6); Chương trình giao lưu nghệ thuật quần chúng “Sắc màu của biển” (28/6),…

          Trên địa bàn Nghệ Ạn UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện công tác gia đình trên địa bàn tỉnh năm 2026, hướng tới việc tổ chức thực hiện đồng bộ, hiệu quả các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về công tác gia đình, bình đẳng giới trong gia đình và phòng, chống bạo lực gia đình; tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền các cấp và sự tham gia tích cực của toàn xã hội trong xây dựng gia đình hạnh phúc, bền vững. Đồng thời, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ làm công tác gia đình, bảo đảm việc thực thi pháp luật về gia đình đạt hiệu quả trong bối cảnh mới. Công tác truyền thông, giáo dục được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, với nhiều hoạt động thiết thực nhân các ngày kỷ niệm như: Ngày Quốc tế Hạnh phúc (20/3), Ngày Gia đình Việt Nam (28/6), Tháng hành động quốc gia về phòng, chống bạo lực gia đình (tháng 6), Ngày Thế giới xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái (25/11). Tỉnh sẽ xây dựng, nhân rộng các mô hình phòng, chống bạo lực gia đình gắn với giáo dục đạo đức, lối sống; đồng thời biểu dương, khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong 3 năm triển khai thi hành Luật Phòng, chống bạo lực gia đình.

Hội nghị biểu dương tôn vinh các gia đình tiêu biểu do LĐLĐ tỉnh tổ chức.  Ảnh: Báo và PTTH Nghệ An.

Một điểm nhấn quan trọng trong kế hoạch là việc tổ chức Lễ phát động Tháng hành động quốc gia về phòng, chống bạo lực gia đình gắn với kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001-28/6/2026), dự kiến diễn ra tại Quảng trường Hồ Chí Minh và Tượng đài Bác Hồ. Sự kiện nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng, lan tỏa thông điệp xây dựng gia đình hạnh phúc, không có bạo lực. Bên cạnh đó, các địa phương trong tỉnh sẽ tổ chức nhiều hoạt động kỷ niệm đa dạng như mít tinh, hội thi, hội diễn văn nghệ, hoạt động văn hóa - thể thao cộng đồng, chiếu phim lưu động, tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng và hệ thống thông tin cơ sở.

Bà Võ Thị Minh Sinh - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An trao phần thưởng cho các gia đình hội viên tiêu biểu tại buổi gặp mặt do Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh tổ chức. Ảnh Báo và PTTH Nghệ An

 

          Thực hiện kế hoạch của UBND tỉnh, trong các ngày vừa qua Liên đoàn Lao động tỉnh đã tổ chức gặp mặt, tôn vinh 28 gia đình cán bộ viên chức tiêu biểu. Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh cũng đã tổ chức biểu dương khen thưởng 50 hộ gia đình hội viên. Các đồng chí lãnh đạo Tỉnh ủy, UBND, ủy bam MTTQ tỉnh đã đến dự, phát biểu và chung vui với các hộ gia đình tiêu biểu…Các hoạt động nhân “Ngày Gia đình Việt Nam” sẽ tiếp tục được các cơ quan, địa phương tổ chức trong thời gian tới.

Lãnh đạo tỉnh giao lưu với các gia đình tiêu biểu. Ảnh: Báo và PTTH Nghệ An

Vào Ngày Gia đình Việt Nam, các gia đình có nhiều cách để bày tỏ tình cảm và tăng cường sự gắn kết như tặng quà, cùng nấu một bữa cơm đoàn viên, trao nhau lời chúc ý nghĩa. Đây cũng là cách người lớn dạy con trẻ về ý nghĩa của gia đình và trách nhiệm đối với các thành viên. Đây cũng là ngày mọi người trong gia đình quan tâm đến nhau, hiểu được giá trị mái ấm và cùng nhau vượt qua sóng gió để có một gia đình hạnh phúc.

          Ngày 28/6/2026 đánh dấu dấu son đặc biệt - tròn 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam. Trải qua một phần tư thế kỷ, Ngày Gia đình Việt Nam đã trở thành dịp quan trọng để mỗi người nhìn lại, trân trọng những giá trị tốt đẹp của gia đình; vị trí của gia đình trong sự phát triển bền vững của đất nước. Với chủ đề “Gia đình hạnh phúc - Quốc gia thịnh vượng”, Ngày gia đình Việt Nam năm 2026 tiếp tục lan tỏa thông điệp sâu sắc về xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh; góp phần tạo nền tảng vững chắc để phát triển xã hội trong thời kỳ mới. 

          Kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam là dịp để mỗi người dành thời gian nhiều hơn cho gia đình, trân trọng những khoảnh khắc cùng nhau vun đắp tình cảm yêu thương. Đây cũng là cơ hội để các cấp, các ngành, các địa phương tuyên truyền mạnh mẽ, nâng cao nhận thức của cộng đồng về vai trò của gia đình, lan tỏa thông điệp “Gia đình hạnh phúc - Quốc gia thịnh vượng”, chung tay xây dựng những mái ấm yêu thương, nơi khởi nguồn của mọi giá trị tốt đẹp của văn hóa dân tộc và là động lực cho sự phát triển bền vững của đất nước.

                                                                                      TĐH.

 

Chú thích:

(1) Hồ Chí Minh toàn tập, NXB Chính trị quốc gia- Sự thật, Hà Nội, 2011, t.12, tr. 30.

(2), (3) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, NXB Chính trị quốc gia-Sự thật, Hà Nội, 2021, t. I, tr. 143.

(4, (5) Báo cáo chính trị của BCH Trung ương đảng khóa XIII tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

tin tức liên quan

Thư viện ảnh

Thống kê truy cập

114746622

Hôm nay

2138

Hôm qua

21006

Tuần này

23795

Tháng này

233892

Tháng qua

149902

Tất cả

114746622