« Khoa-học Tập-chí » - Tạp chí phổ biến khoa học đầu tiên ở Việt Nam

Đôi lời dẫn nhập Ai cũng biết, tình trạng nghèo nàn lạc hậu của các nước châu Á vào thế kỷ XIII - XIX là nguyên nhân chủ yếu khiến họ bị các nước châu Âu thôn tính, chỉ trừ nước Nhật (và có lẽ, Thái Lan ở một mức thấp hơn) đã kịp thời tiến hành các chính sách duy...

Việt - Nhật: Cảm hứng, lịch sử và thực tại

Đất nước “Mặt trời mọc” đã tự cách tân bản thân ở những giai đoạn khác nhau trong lịch sử để tối đa hóa nguồn lực quốc gia và quyền tự trị của mình phù hợp với bối cảnh quốc tế trong từng giai đoạn. Chính những hiệu ứng cách tân (đổi mới) ấy có thể là nguồn cảm hứng...

Mặc cảm thấp kém?

Sáng 9-3, tại khu du tích Biệt điện Bảo Đại – Đắk Lắk, Công ty Vinacafé Biên Hoà đã trao tặng ly cà phê lớn nhất thế giới cho Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk. Ly cà phê này cao 1,53m, đường kính 2,34m, nặng 1.197kg và có sức chứa tương đương 30.000 ly cà phê thông thường. Để pha ly...

Tổ chức bộ máy các cơ quan trong chính quyền thuộc địa ở Việt Nam (1862 - 1945)

I.Tổ chức chính quyền thuộc địa từ 1862-1886 1.Tổ chức chính quyền ở Nam Kì 1862-1886 Ngày 29 tháng 11 năm 1861, Phó Thuỷ sư - Đô đốc Charner giao quyền lại cho Chuẩn đô đốc Bonnard làm đại diện toàn quyền cho Hoàng đế Pháp và Tổng Tư lệnh chỉ huy tại Nam Kì[1]. Ngày 5 tháng 6 năm 1862 sau...

Đông Dương Tạp Chí - tờ báo Quốc ngữ sớm nhất ở Hà Nội

Đông Dương tạp chí đã có những đóng góp không nhỏ trong việc tìm cách phổ biến chữ Quốc ngữ trong mọi tầng lớp dân chúng. Chưa đầy chục năm sau khi thực dân Pháp xâm lược nước ta thì báo chí bắt đầu ra đời. Tờ báo Quốc ngữ ra đời đầu tiên ở nước ta là Gia Định báo, lúc...

Thuật ngữ "khoa học" vào tiếng Việt từ bao giờ?

Theo Vĩnh Sính (Việt Nam và Nhật Bản, Giao lưu văn hoá, nxb Văn nghệ TPHCM 2001), nhiều thuật ngữ Hán Việt chúng ta dùng ngày hôm nay trong lĩnh vực khoa học (cả khoa học tự nhiên và xã hội) đã được du nhập vào VN đầu thế kỷ XX, thông qua con đường Tân thư của Trung Quốc...

Simone de Beauvoir: Nhà sáng lập phong trào nữ quyền

Simone de Beauvoir là triết gia, nhà văn theo chủ nghĩa hiện sinh và nhà hoạt động chính trị, một trong những phụ nữ Pháp nổi tiếng nhất thế kỷ 20; được gọi là người làm thay đổi giới phụ nữ phương Tây thế kỷ 20. Tổng thống Pháp François Mitterrand từng ca ngợi bà là “một trong những nhà...

Yên Đài Thu Vịnh của sứ thần Đoàn Nguyễn Tuân (1750 -?)

Đoàn Nguyễn Tuấn đi sứ Trung Quốc năm 1790 trong sứ bộ Tây Sơn. Sau trận Đống Đa, nhà Thanh phải vất vả, hao tổn khá nhiều vàng bạc để tiếp rước, phục dịch ông vua Quang Trung giả, do người cháu vua là Phạm Công Trị đóng vai, và hoàng tử Nguyễn Quang Thùy. Một sứ bộ 158 người...

Vì sao người Nhật giành nhiều giải Nobel khoa học?

Năm 1949, nước Nhật có công dân đầu tiên được trao giải Nobel Vật lý. Cho tới cuối năm 2000 nước này đã có 9 chủ nhân giải Nobel (6 giải Khoa học), nhiều nhất châu Á....

Tương lai nào cho Đêm hội sắc xuân miền Tây Nghệ An?

Mỗi năm, cứ sau Tết Nguyên đán, câu chuyện lễ hội lại thu hút sự chú ý của dư luận. Tại Nghệ An, từ nay đến cuối năm sẽ có hàng chục lễ hội diễn ra. Đặc biệt, chúng tôi muốn nhấn mạnh đến các ngày hội, lễ hội mới hình thành bởi để chúng đi vào đời sống nhân...

Đến cơ quan, gặp toàn… lãnh đạo!

Tháng 10 năm ngoài, dư luận ngỡ ngàng khi báo chí phanh phui vụ Sở LĐ-TB&XH tỉnh Hải Dương có 46 công chức thì có đến 44 người làm lãnh đạo từ cấp phó phòng trở lên....

"Tư duy biển lớn" làm nên văn hóa biển Cham trong toàn cảnh văn hóa Việt Nam

A. Khởi đầu từ Ấn Độ Nói đến văn hóa Việt Nam, người ta thường chỉ nhắc đến văn hóa bản địa của người Việt cổ cùng những ảnh hưởng của nó trong việc tiếp nhận văn hóa - văn minh Trung Quốc, mà quên đi nền văn hóa khác đến từ Đông phương Ấn Độ, ở đó văn hóa -...

Ngô Đình Nhu – Nhà lưu trữ Việt Nam thời kì 1938-1946

Từ trước tới nay, chúng ta chỉ biết tới nhân vật Ngô Đình Nhu (1910-1963) với những hoạt động của ông trong lĩnh vực chính trị. Cuộc đảo chính cuối năm 1963 ở miền Nam Việt Nam đã chấm dứt chế độ “gia đình trị” của anh em nhà họ Ngô. Đã có nhiều bài phóng sự, nghiên cứu, sách,...

"Xuất khẩu" cử nhân, thạc sĩ?!

Chữ “xuất khẩu” được để trong ngoặc kép vì không ai dám xem những Cử nhân Thạc sĩ như một loại hàng hóa mà ta có thể buôn bán, nhập hay xuất khẩu....

Nữ họa sĩ Phương Bình: Mỗi người đàn bà là cả thế giới

Nữ họa sĩ Phương Bình sinh năm 1974. Chị được biết đến như một họa sĩ trẻ tài năng, cá tính. Tranh của Phương Bình rất đa dạng, nhưng nổi tiếng nhất là những tranh vẽ đàn bà. Vốn là người yêu hội họa, lại sớm trải qua những đổ vỡ, mất mát, nên Phương Bình thấu hiểu mình và...

Nguyễn Du qua di tích Hoàng Sào

Trong Truyện Kiều, Thúy Kiều nói với Từ Hải : Nghìn năm ai có khen đâu Hoàng Sào. Trong Bắc Hành Tạp lục Nguyễn Du có bài thơ khi đi ngang Di tích binh mã Hoàng Sào ở Quảng Tây viết khoảng tháng 4 năm Quý Dậu (1813). Tôi cóđi ngang qua Di tích binh mã Hoàng Sào năm 2009 trên...